ven. Avr 3rd, 2020

Antsëvasera

"Kolontsaiñy voakobaby, fahaleovanteña voaaro"

Solanga (II): kolontsaiñy ?

3 min read

                Anao mamaky pejin’ny Solanga itý, arahabaiñy takatran’ny taoño 2020. Ainga anie ho takatran’ny miherinkeriñy tsy amin’ny aretiñy.

            Kolontsaiñy no lohandohan-koraña niany.

                Ino ny atao hoe kolontsaiñy ?

            Izy io dia fömba iaiñana izay mañavaka olo na foko araiky amin’ny sasany. Hita taratra amin’ny: fivolañana, fisikinaña, fandivëñana… Hita taratra amin’ny tantaran’ilay foko. Amin’ny alalan’ny kolontsaiñy sy ny tantara no ahaizaña ny fisian’ny olo na foko araiky.

Ny kolontsaiñy dia lamiñy mipëtraka, aza robatiñy iz’koa tsy mifanohitry amin’ny baikon-dRañahary. Anarô mahay?  Zañahary nañamia dikany amin’ny lamiñy napëtrany, amin’ny zavaboary namboariny jiaby. Tsisy raha adiñany. Olombeloño no nataony ‘zay farany be manikanikany indrindra. Nataony ny fisamihafaña, misy dikany, nataony isan-karazany, isam-poko, misy dikany ; tsy hoe baka hiady, hifankaratsy, tsy zeñy natà hely. Napëtraka amin’ny natioran’olombeloño ny atao hoe « filaña ny hanaña fiaviaña ». Tsara hay fa maro karazaña filaña amin’ny natioran’olombeloño. Hitantsika atsika amin’ny« filaña ny hanaña fiaviaña » fa ny olombeloño misy hëtahëta tsy niaña,

            –           hanaña tany naviaña

            –           hanaña foko naviaña

            –           hanaña fianakaviaña naviaña

            –           hanaña kolontsaiñy naviañy

                       Iz’koa tsy tody hëtahëta aby irô dia mitariky alamboeraña maro amin’ny fiaiñan’olo tsiaraikiaraiky.

            Amintsika eto, tsapa fa tsy dia mamëtrak’olaña ny tany naviaña, ny foko naviaña, ny fianakaviaña naviaña. Fa amin’ny kolontsaiñy naviaña, iô ‘lay olaña tafiditry.

            Tandriñësa am’zay ‘tý :

            Ny fanaovan-tsinotsino ny kolontsaiñy naviaña, no añisany iavian’ny atao hoe « fikorantañan’ny maha antëña antëña» ‘zay mitariky ny atao hoe sapôtopôto. Io aretiñintsika boaka Avaratra Nôsy, sañatria ny vitsy tsy añatin’izeñy. Very vahatra itsatöhaña, kay manjary miëvaëva, tsy atý tsy arý. Io mahavy atsika tsy mahaaro tëña, tsy mahavita misolanga, tsy mahaliô mitraka, ataon’ny sasany söma. Maro ny tsy mahatsapa zeñy zaka zeñy ; misy ndraiky lay mahatsapa. Fa ny mampalahelo amin’ity tantara itý dia ny tsy fangalaña andraiki-tandrify. Atsika nanjary « mpitazam-poaña ny loza mitatao ». Io lay hëñatra, ilay fahafam-baraka iô añatrëhan’ny andririny, eo añatrëhan’izao tontolo, iô añatrëhan-dRañahary, iô añatrëhan’ny tantara sy ny faramandimby.

Tsy mangala andraiki-tandrify andririny! Miambiñy kobain-dRañahary, miambiñy asahan’ny faramandimby tateky añy : mety hañontany tëña irô : « Ino raha nataon’olombentsika (atsika ‘ziô ‘zeñy). Nahavy atsika dobo karaha ity ? Tsiaröva fa, ny ‘ziô fotoaña dia vokatran’ny lôso. « Anarô taia tamin’ny Akademiam-pirenena sañatria tsy nahazo honoño alfabentsika : « ë, ô, ö, ñ,¨n, ŝ[Sh] » ? »

« Dadilahy ! Anarô nitsilëñalëña tamin’ny lalabe, nañano korambe, ndrëky fify mivoha be, letry «1er janvier», ndrëky taoño miherinkeriñy maro be.» Ino zaka mbô valiaña ? Tsisy ! Volaña tsy avoa valy ‘zeñy. Ratsy è! Kay mifohaza atsika ! Mañatöña ! Mangalà andraikitry tandrify ! Aoka atsika mba ho liaña hiditry amin’ny tantara, ho samy mpikaroko vahaolaña amin’izay olaña mitranga !

Tsiarövantsika fa tsy ny mpañano ratsy fo’ no mandroba-draha, no mandroba-tanàna, fa ny tsy fangalaña andraikitry ny sasany.

              Solanga mañano veloma dian-drano samonta andëha mbala ho avy. Solanga, mañeky salakady mandramby ny tsikëra mamokatra ‘zay ifanakalözantsika mpamaky.

Mbôty Halima

Hitahiry(Pdf)

Laisser un commentaire

Votre adresse de messagerie ne sera pas publiée. Les champs obligatoires sont indiqués avec *